صدای احسان

تصنیف جاودانه‌ی کاروان
نویسنده : احسان - ساعت ٤:٢٦ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٥/۳

 

 

 تصنیف جاودانه‌ی کاروان یکی از آثار بی‌بدیل موسیقی دستگاهی ایران است . زمانی که  لطافت صدای بنان با تسلط وی بر زیر و بم‌های این گوشه می‌آمیزد  تحریرها و فراز و فرود‌ها‌ی دیلمان به‌ترتیب آنطور که باید اجرا می شوند.

 هر چند صدای بنان دراجرای پرده‌ها‌ی بالا محدود است اما از سویی توانایی شگفت انگیز او بر بم خوانی و تحریر‌های مخملین در پرده‌های پایین موجب گردیده اثری جاودانه خلق شود. پس می‌توان گفت تبحر بی ‌مانند بنان در کنار توانایی‌های حنجره در بم خوانی موجب شده این اثر به بهترین شکل ممکن اجرا شود .

  
 اتصال دو نت در لغزش‌های فراز اول بسیار ماهرانه ، بی نظیر ، تکرار نشدنی و در کمال تسلط انجام می شود که خود بیانگرشیوه‌ی استادانه‌ی بنان در بم خوانی نیز هست .
این لغزش‌ها به همین گونه در تحریرها‌ی مخملین در فرازها‌ی بعدی دیلمان قابل شنود است .
اما در رازدل آمیزش هم نوازی استاد « فرامرز پایور » با قابلیت‌ها‌ی صدا و حنجره‌ی استاد شجریان طعم شیرین دیلمانی دیگررا به شنونده می‌چشاند .


هرچند استاد شجریان  تجارب دیگری در اجرای این گوشه را دارند اما به جز در آلبوم‌های « پیام نسیم‌» ، « دیلمان » و ‌« رازدل » و شاید یک یا دوآلبوم  دیگر در سایر آثار  تمام فرازهای این گوشه را به صورت کامل اجرا نکرده‌اند .


در رازدل گوشه‌ی دیلمان بر روی شعر «‌ هوشنگ ابتهاج - سایه - » اجرا شده . در این اثر  با توجه به قدرت حنجره و توانایی بی‌نظیر شجریان دراجرای پرده‌های بالا و پایین و با توجه به ماهیت شعر و رنگ و بوی فضای سالهای اجرا ،‌ ایشان از بخش وسیعی از صدای خود بهره می‌جویند  و پرده‌ها را با لغزش‌هایی کاملا ماهرانه به یکدیگر متصل می‌کنند و گوش را نوازش می‌دهند .

 
علاوه بر این به علت  توانایی بالای حنجره‌ی شجریان این اثر در مقایسه با دیلمان استاد بنان با کشش‌های طولانی‌تر و تحریرهای  بلند‌تری اجرا شده .
قیاس این دو اثر جاودانه بیش از این ، چندان دلپذیر نیست چرا که هر دوی این آثار دارای ویژگی‌های منحصر به فرد و خاص خود هستند .
 از دگر سوسخن گفتن از برای شکافتن آنچه در اجرای این دو اثر رخ می دهد رو به گزافه گویی می گزارد و به قول سهراب می شود :

" شناسایی راز گل سرخ ...! "

آنچه اهمیت دارد  ویژگی‌های منحصر به فرد و اجری استادانه‌ی این دو اثر است که آنها را همواره به عنوان مرجع برای اجرای گوشه‌ی دیلمان جاودانه می کند .


comment نظرات ()